Mijn achtergrond

Op deze bladzijde vind je meer informatie over mijn achtergrond en over mijn doorlopende zoektocht naar nieuwe kennis door studie en ervaring.

Ik ben in 1963 geboren in Lourenço Marques, de hoofstad van de Portugese kolonie Mozambique. Na de onafhankelijkheid van Mozambique in 1975 is de naam van de stad veranderd in Maputo. Ik ben de jongste uit een gezin met drie kinderen en mijn ouders hebben ons altijd sterk gestimuleerd om te leren en kennis op te doen. Mij interesseerde vooral talen.

uem_logoNa de middelbare school ging ik door naar de lerarenopleiding van de Eduardo Mondlane Universiteit (UEM) in Maputo. In 1983 studeerde ik met een Bachelor of Arts graad af, als docente Portugees en Engels. Mijn eerste baan was die van lerares Engels aan de Josina Machel School in Maputo. In 1985 mocht ik mijn kennis van het Engels en didactiek vergroten met een eenjarige opleiding ‘Engels als Tweede en Vreemde Taal’ aan het Moray House College of Education, Edinburgh, Schotland, inmiddels onderdeel van de Universiteit van Edinburgh.

Terug in Mozambique ben ik weer Engels gaan geven, maar nu binnen de Eduardo Mondlane Universiteit in Maputo als medewerker van de Faculteit der Letteren van dezelfde Universiteit. Tot 2008 ben ik les blijven geven in Engels en Portugees als tweede taal, zowel bij scholen als privé, naast mijn andere activiteiten.

SIU-CarbondaleIn 1987 kon ik een Fullbright-beurs toegepaste taalkunde gaan studeren aan de Universiteit van Zuid-Illinois (SIU) in Carbondale, waar ik in 1990 mijn Master of Arts graad behaalde. In deze studie was mijn belangstelling gericht op cognitieve processen bij de verwerving van een derde taal. Mijn afstudeeropdracht heb ik daar aan gewijd en wel in mijn vaderland, waar ik een onderzoek heb uitgevoerd naar de verwerving van Engels door eerste- en tweedetaalsprekers van Portugees. De tweetaligen waren eerstetaalsprekers van Tsonga, een bantutaal uit zuidelijk Mozambique. Het was geen gemakkelijk onderzoek, maar ik kon helemaal los in mijn interesse!

Terug in Mozambique na mijn studie had ik gelukkig een gegarandeerde baan bij de Eduardo Mondlane Universiteit, waar ik weer les ging geven, maar ook meer managementwerk ben gaan doen. Tegelijkertijd gaf ik les in psycholinguïstiek aan het Instituut voor Hoger Onderwijs van Maputo.

Deze periode duurde niet lang, want ik was inmiddels geïnteresseerd geraakt in taalstoornissen en ik kon een kans om verder te gaan aan de Southern Illinois University in Carbondale niet afslaan. Ik begon daar als assistent in de vakgroep “Communication Disorders and Sciences”.

logo-vub-largeMaar toen lokte de liefde, en wel helemaal aan de andere kant van de wereld, in Goes, Nederland. Nu wilde het toeval dat SIU samenwerkte met de Vrije Universiteit van Brussel, België. Met wat geregel kon ik daarvan gebruik maken en mijn studie vervolgen in België. In 1993 kreeg ik in Brussel mijn GGS-diploma in Neurolinguïstiek (Gediplomeerde in Gespecialiseerde Studiën, equivalent aan MSc). Tijdens deze opleiding heb ik veel nieuwe dingen geleerd, over spraak- en taalstoornissen zoals dysarthrie, afasie, dyspraxie en ook over stemproblemen, stotteren, onderzoek met behulp van stroboscopie, etc..

Met dit Belgische diploma en mijn achtergrond als taalkundige bleek het mogelijk om met meerdere vrijstellingen en een jaar bijscholing aan de Hogeschool van Eindhoven het Nederlandse diploma logopedie te halen, waarmee ik verwachtte dat mijn kansen op de Nederlandse arbeidsmarkt ruimer zouden worden.

Wat volgde was een periode met meerdere bescheiden activiteiten: een erg leerzame stage in het ziekenhuis van Vlissingen waar ik een testbatterij voor onderzoek bij kleine kinderen heb ontwikkeld, vervanging van een logopedist in een particuliere praktijk in Heeze, en taalles geven aan de Zeeuwse Volksuniversiteit.

HACENa mijn verhuizing naar Wageningen in 1996 vond ik werk als logopedist bij het Audiologisch Centrum van Den Haag (HACE). Na enkele jaren kon ik daar ook aan de slag als klinisch linguïst en op een gegeven moment was diagnostisch onderzoek bij tweetalige kinderen het belangrijkste werk wat ik daar deed. Tussendoor, in 2000, mede omdat ik eigenlijk wel dichter bij huis wilde werken, ben ik naast het werk in Den Haag een jaar twee dagen in de week schoollogopedist geweest bij de GGD, Ede. Het bezoeken van de scholen en het werk met de kinderen was leuk, maar toch vond ik het jammer dat ik ze maar zo kort zag en hun ontwikkeling niet kon volgen.

Met mijn werk en achtergrond voelde ik dat ik misschien inzichten en informatie had die nuttig konden zijn voor collega-logopedisten. In deze periode heb ik verschillende artikelen geschreven en op basis van de gevoelde behoefte om de meertaligheid van kinderen in kaart te brengen, heb ik samen met een collega een anamneseformulier ontwikkeld en later hierover een artikel gepubliceerd. Ook ben ik toen begonnen aan een al langer bestaande ambitie: een HBO-studieboek over meertaligheid en taalproblemen bij kinderen. Dit boek werd met een werkconferentie bij het HACE gelanceerd in 2008 en bevindt zich nu in een derde druk. Zie elders op deze site.

Tussendoor heb ik ervoor gezorgd dat oude verworvenheden in Nederland erkend worden: ik ben in het bezit van een eerstegraads onderwijsbevoegdheid voor Portugees en Engels, en ik ben aan de Rechtbank van Arnhem beëdigd als vertaler voor deze talen en Nederlands. Met enige tussenpozen, als het werk het toeliet, ben ik bij de Landbouwuniversiteit van Wageningen en bij de Wageningse Volksuniversiteit les Portugees blijven geven.

Toen het boek er eenmaal was, was er ruimte voor nieuwe uitdagingen en ik was dan ook zeer vereerd toen de Radboud Universiteit mij uitnodigde te solliciteren naar een positie als promovendus. Over dit onderwerp is elders op deze site te lezen. Ik verwacht in de loop van 2016 mijn proefschrift te kunnen verdedigen!

In 2015 heb ik mijn bedrijfje Clínica Babilónica ingeschreven bij de Kamer van Koophandel in Arnhem. Via de Clínica bied ik mijn diensten aan. Zie voor meer details elders op deze site.

Hoewel de activiteiten van de Clínica gestaag groeien, ben ik in maart 2016 met veel plezier ingegaan op een uitnodiging van de landelijke organisatie Pento om op hun vestiging in het Gelderse Vallei Ziekenhuis in Ede twee dagen per week als klinisch linguïst te komen werken.

boekpresentatie-Manuela-2008-Mei-012-150x150Tja, wat is er nog meer over mij te zeggen? Ik spreek, naast Nederlands, Engels en Portugees, een redelijk mondje Frans en Spaans; ik speel vanaf mijn dertiende jaar basketbal en onlangs heb ik interesse gekregen in buikdansen.stock-illustration-1311916-silhouette-woman-basketball-player-dribbling

Een activiteit die ik al jaren met veel voldoening uitvoer is het geven van korte cursussen, workshops en lezingen over de problematiek van taalstoornissen en meertaligheid. Zo verzorg ik o.a., samen met een collega, de jaarlijkse Post-HBO cursus van Hogeschool Arnhem en Nijmegen, en Hogeschool Utrecht.

Op mijn werkgebied bestaan onder politici, maar ook binnen de relevante beroepsgroepen, nog vooroordelen en misvattingen die met huidige wetenschappelijke inzichten geactualiseerd en gecorrigeerd kunnen worden. Daar wil ik graag mijn bijdrage aan leveren. Meertaligheid is namelijk een rijkdom! Dat geldt voor de Nederlander die Engels spreekt, maar ook voor de Marokkaan die zowel Berber, Arabisch als Nederlands spreekt. Mijn missie is om te zorgen dat men meertaligheid in het juiste perspectief ziet, zéker als er sprake is van spraak- en taalproblemen bij kinderen of volwassenen!